Biyografi ve Ansiklopedi Sitesine Hoş geldiniz, 06 Nisan 2020
Beğen 4

Ardahan

Ardahan

Ardahan, Ardahan hakkında bilgi, Ardahan nasıl bir yer?, Ardahan nereleri gezilir?, Ardahan Plakası?, Ardahan İlçeleri, Ardahan Mahalleleri, Ardahan’ın Köyleri, Ardahan yüzölçümü, Ardahan harita, Ardahan gezilecek yerler, Ardahan ingilizcesi, Ardahan Rakımı, Ardahan ile ilgili tüm haberleri, son dakika Ardahan hakkında bilgileri ve gelişmelerini bu sayfamızdan takip edebilirsiniz.

 

Ardahan, Türkiye’nin Doğu Anadolu Bölgesi ile Karadeniz sınırında Kafkaslar üzerinde kurulmuş olan Ardahan ilinin merkezidir. 27 Mayıs 1992 tarihinde Kars ilinden ayrılarak Türkiye’nin 75. ili olmuştur. 2012 yılı itibariyle 19.075 olan nüfusuyla Türkiye’deki en küçük il merkezidir. Soğuk iklimi ile meşhur olan Ardahan’da termometreler kış aylarında -30’ları gösteriyor. Yöre halkı buna alışık olsa da dışarıdan gelen öğrenciler ve memurların bu duruma alışması biraz zaman alabiliyor.

 

MÖ 680 yılarında Kafkaslar kuzeyinden gelen altı göçebe İskitler, Ardahan bölgesini Van/Urartu İmparatorluğu‘ndan aldılar. Sakaların Gogarlı, Taoklu, Cavaklı boylarının bu bölgede yerleştikleri bilinmektedir.

 

 

Sakaların bölgedeki 500 yıllık hakimiyetinden sonra arkasından İran’dan gelen Part/Arsaklı 600 yıl bölgedeki hakimiyetlerini sürdürmüşlerdir. (MÖ 150 – MS 430) Makedonyalı İskender çağında da olmak suretiyle, 1068’de Alparslan’ın Selçuklu bölgesine kattığı bu bölgede uzun yıllar Kuman ve Peçenekler yaşadıkları bilinmektedir.

 

1124 yılında Kafkaslar kuzeyinden gelen Ortodoks Kıpçakların yerleşme yeri olmuş ve İlhanlılar çağında 1267’da Kıpçaklar Ardahan-Ahıska-Artvin kesiminde Atabek adlı bir sülale kurarak, 1479’da İstanbul’a tabi olmuş ve Osmanlı Devleti ordularının 1578’de Ahıska’yı almalarına kadar hüküm sürmüşlerdir.

 

Artvin, Edirne, Ahıska(GÜRCİSTAN), Batum(GÜRCİSTAN), Bakü(AZERBAYCAN), GROZNİ(ÇEÇENİSTAN), Astrahan(RUSYA) ve Vladikavkaz(RUSYA) Ardahan’ın kardeş şehirleridir.

 

Doğu Anadolu Bölgesi’nin Karadeniz Bölgesi’ne komşu olduğu kuzeydoğu kesiminde yer alan Ardahan, yüksek ve engebelidir. Sahada 3.000 metreyi aşan dağlar yer alır. Yalnızçam Dağları Artvin il sınırı boyunca uzanır. İlin kuzeydoğu kesiminde Keldağ (3.033 m), doğu kesiminde Akbaba Dağı (3126 m) yer alır. İl topraklarının güney kesimini de Allahuekber Dağları ve Kısır Dağı (3.197 m) engebeli hale getirir. Allahuekber Dağlarına bağlı Kabak Dağı (3.054 m ) il sınırı içinde kalır. Kısır Dağı 3.197 m ile ilin en yüksek noktasıdır.

 

Ardahan Platosu ilin orta kesiminde yer alır. Yüksekliği 1800-2000 metredir. Temelini Neojen volkanizması sonucu ortaya çıkmış lavlar oluşturur.

 

Kura nehri ve kolları tarafından plato yüzeyi parçalanmıştır. Bu akarsuların en önemlisi platoyu baştan başa geçen Kura ırmağıdır. Çıldır Gölü; ilin güneydoğu kesiminde yer alır, yüksekliği 1.959 m’dir. Aktaş Gölü ise ilin doğu kesiminde yer alır. Bu gölün doğu yarısı Gürcistan sınırları içinde kalır. GöӀün yüksekliği 1.798 m’dir.

 

ARDAHAN İLÇELERİ

Ardahan İlçelerinin adları Çıldır, Damal, Göle, Hanak ve Posof olmak üzere 5 ilçesi bulunmaktadır.

 

ÇILDIR

Çıldır, en eski Türk yerleşim merkezlerinden biridir. Heredot tarihinde de bahsedildiği gibi, M.Ö. 650-700 yılları arasında bölgeye gelen Saka Türkleri, Çıldır’ a ebedi Türk olma damgasını vurmuşlardır. Zaten Çıldır adı da oradan gelmektedir.

 

 

Ardahan ve Kars il sınırları içerisinde kalan Çıldır Gölü, 123 km2 alanı ile Doğu Anadolu Bölgesi’nin en büyük tatlı su ve en büyük ikinci gölüdür. Türkiye-Gürcistan arasında bulunan Aktaş Sınır Kapısı Çıldır’da bulunmaktadır.

 

Çıldır Gölü, Ardahan ve Kars il sınırları içerisinde kalan göl, 123 km2 alanı ile Doğu Anadolu Bölgesi’nin en büyük tatlı su ve en büyük ikinci göldür. Deniz seviyesinden 1959 metre yükseklikte bulunan gölün en derin noktası 42 metredir. Çıldır Gölü, bir lâv akıntısı ile bir moloz mahrutu tarafından müştereken meydana getirilmiş bir doğal set gölüdür. Birçok dere ve pınarlarla beslenmekte olan gölün tek çıktısı kuzey batısında yer alan Ermenistan sınırında bulunan Arpaçay kolu olan Telek Çayı’dır. En büyük olanı Akçakale harabelerinin yanında yer alan adadır. Göl etrafında çok az bitki örtüsü gelişmiştir ancak gölü çevreleyen otlaklarda yoğun hayvancılık yapılmaktadır.

 

Yılın dört mevsiminde yapılabilen balıkçılık yöre halkı için önemli bir ekonomik gelir kaynağı teşkil etmektedir. Gölde balıkçılık önemli bir insan aktivitesi olup, kışın buz tutan gölde kalın buz tabakası kırılarak balık avlanmaktadır. Gölde yakalanan en önemli balık türü Sazan balığıdır. Ancak kurak geçen mevsimlerde, göl seviyesi hızla çekilmekte ve bu nedenle sazan gibi türlerin üremesi için gerekli sazlıklar daralmaktadır. Bununla beraber, birçok balıkçının yasaklara uymayarak kontrolsüz avlanmaları balık stoklarını olumsuz etkilemektedir.

 

Çıldır’ın Köyleri

Ardahan ilinin Çıldır İlçesine bağlı toplam 24 köyü bulunmaktadır.

Aşağıcambaz Köyü, Aşıkşenlik Köyü, Başköy Köyü, Damlıca Köyü, Doğankaya Köyü, Eskibeyrehatun Köyü, Eşmepınar Köyü, Gölbelen Köyü, Gölebakan Köyü, Gülyüzü Köyü, Güvenocak Köyü, Karakale Köyü, Kaşlıkaya Köyü, Koçgüden Köyü, Kotanlı Köyü, Kuzukaya Köyü, Meryemköy Köyü, Saymalı Köyü, Sazlısu Köyü, Taşdeğirmen Köyü, Yakınsu Köyü, Yenibeyrehatun Köyü, Yıldırımtepe Köyü, Yukarıcambaz Köyü’dür.

DAMAL

Damal, Ardahan ilinin bir ilçesidir. İlçe merkezi ve buna bağlı bütün köylerde Dadali Türkmenleri yaşamaktadır.

Damal, dağlarında beliren Atatürk silüeti ile ünlüdür. Her yıl Haziran ayının 15 ile Temmuz ayının 15‘ine kadar saat 18.00’den itibaren Karadağ sırtlarında Atatürk’ün bu silueti net olarak yaklaşık 20 dakika izlenmektedir.

 

Ardahan’da bu tarihlerde Atatürk’ün İzinde-Gölgesinde Damal Müzik Şenlikleri düzenlenmektedir.

 

 

Meşhur Damal Bebeği

Damal, Ardahan ile Posof ilçesi karayolu üzerinde kurulmuştur. İlçe batı ve güneyde Hanak ilçe sınırı, doğuda Çıldır ilçe sınırı ve Gürcistan sınırı, kuzeyde de Posof ilçe sınırı ile çevrilidir. Arazi engebeli olup her tarafı tepelerle çevrili, yılın 7 ayı karlarla kaplı kuzey batısında kar ve dumanıyla ünlü Ilgar Dağı (2918 m), doğusunda Sivridağ (2885 m) ve Keldağ’ın (3033 m) yer aldığı tipik bir Doğu Anadolu ilçesidir.

 

 

Yörede karasal iklim hüküm sürmektedir. Yağış ülke ortalamasının altındadır. Kışın -30 dereceye düşen soğuk, yöreyi olumsuz etkilemektedir.

 

GÖLE

Göle, Ardahan‘ın en büyük ilçesindir. İlçe, 27 Mayıs 1992 tarihinde 3806 sayılı kanun ile Ardahan iline bağlanmıştır.

Göle kültürlü bir nüfüs yapısına sahip farkli etnikleri bünyesinde bulundurur. Bunlar Kürtler, Acemler, Yerliler, Terekemeler, Türkmenler vb. olarak sıralandırılabilir. Göle, nüfus ve yüzölçümü bakımından Ardahan’ın en büyük ve en önemli ilçesidir. Ayrıca kış aylarında -40’lara dayanan soğuğuyla meşhurdur.

 

 

İlçe merkezi ortalama rakımı 2038 metre olan düz bir alana kurulmuştur. Köyler ise kısmen düz ve kısmen de engebeli arazi üzerine yerleşmiştir. İlçenin toplam yüzölçümü 1420 km2’dir. Arazinin bir kısmı orman örtüsü ile diğer kısımları ise çayır ve mera ile kaplıdır. Ardahan ormanlarının yaklaşık %65‘i Göle ilçesinde bulunmaktadır. İlçenin her tarafı yeşil olduğu için Yeşil Göle adını almıştır. Kışları uzun, çok sert ve soğuk, yazları ise ılık ve yağışlı geçen karasal iklime sahiptir. Çok sert geçen kış aylarında yağan karın kalınlığı en az bir metreye ulaşır. Göle ovası, çukurluğu nedeniyle kış boyunca kimi zaman sisli günler geçirir.

 

HANAK

Hanak ilçesinin toplam nüfusu 10.135; merkezinin nüfusu ise 3.932‘dir. Temel ekonomik geçim kaynağı tarım ve hayvancılığa dayalıdır.

Hanak’ın kuruluşu M.Ö. 680 yıllarına dayanır. Kuzeyden gelen SAKA Türk oymakları Ilgar Geçidi’ni aşınca etrafı dağlarla çevrili, pınarları ve çayları olan geniş bir düzlük yeri görüp konaklama yeri olarak seçmişlerdir.

 

 

Doğudan Gürcistan ve Çıldır, güneyden Ardahan, batıdan Şavşat, kuzeyinden ise Posof ile çevrili olan ilçe, denizden 1800 metre yüksekliktedir. Kuzeyden Ilgar Dağı (2915 metre), batıdan ise Cin Dağı (2957 metre) ilçenin en yüksek yeridir. Doğu ve Güney kısımları da iç kısımlara göre yükseklik gösterir.

 

İlçesinin yüzölçümü 547 km², toplam nüfusu ise 10.135‘dir. 44 köyü vardır. İlçenin güneydoğu köşesinden Kura ırmağı geçer. Bu ırmağa karışan Çaytetik suyu da önemli bir akarsudur.

 

Hanak Köyleri

 

Hanak ilçesinin toplam 29 köy bulunmaktadır.

 

Altınemek Köyü, Arıkonak Köyü, Aşağıaydere Köyü, Baştoklu Köyü, Binbaşak Köyü, Börk Köyü, Çatköy Köyü, Çavdarlı Köyü, Çayağzı Köyü, Çiçeklidağ Köyü, Çimliçayır Köyü, Dilekdere Köyü, Geçköy Köyü, Güneşgören Köyü, İncedere Köyü, Karakale Köyü, Koyunpınarı Köyü, Oğuzyolu Köyü, Ortakent Köyü, Sazlıçayır Köyü, Serinkuyu Köyü, Sevimli Köyü, Sulakçayır Köyü, Yamaçyolu Köyü, Yamçılı Köyü, Yolağzı Köyü, Yukarıaydere Köyü, Yünbüken Köyü, Yurtbaşı Köyü’dür.

 

POSOF

 

Eski ismi Duğur‘dur. İlçede el sanatları olarak çevre illerde isim yapmış Posof gümüş kemerleri ve Posof bıçakları sayılabilir. Bakır ve halı işlemeciliği ise, geleneksel el sanatlarıdır. 1878’de 93 Harbi, 1950’lerde ise geçim sıkıntısı yüzünden ilçeden büyük göçler olmuştur. Posoflular gittikleri yerde semtler ve köyler de oluşturmuşlardır. Bunlardan bazıları Kahramanmaraş, Afşin’deki İnci köyü – Türk Poskoflu, Muş-Muratgören, Bursa-Yıldırım’daki Teleferik Semti ve Zeyniler Köyü, yine Bursa’ya bağlı Kestel ilçesindeki Burhaniye köyüdür.

 

İlçede okuma yazma oranı 2011 itibariyle %93’tür.

 

İlçenin güneyinde Ilgar Dağı, güney batısında Arsiyan ve Cin Dağları yer yer yükseklikleri 3000 m geçen dağlardır. Kaynağını bu dağlardan alan Posof Çayı ilçenin en önemli akarsuyudur. Batı-doğu istikametinde akmaya devam eden Posof çayı Gürcistan ile sınır çizdikten sonra Gürcistan topraklarına girer. Gürcistan topraklarında Kura Nehri‘yle birleştikten sonra Hazar Denizi’ne dökülür. İlçede irili ufaklı birçok göl bulunmaktadır. Bu göllerden Alabalık Gölü’nde, isminden de anlaşılacağı gibi alabalık üretilmektedir.

 

 

Dünyada yetiştirilen ve ekonomik değere haiz olan 4 önemli arı ırkından birisi olan Kafkas ırkı arı (Apis Mellifera Caucasica Gorb)’nın Türkiye’deki gen merkezi Posof‘tur. Posof genelinde toplam olarak 4.500 adet arılı koloni bulunmakta olup, bunların 2.000 tanesi eski tip kovanlardadır.

 

Yaklaşık olarak 100 arıcı ailesi tarafından işletme başına ortalama 45 adet koloni varlığı ile arıcılık faaliyetleri bal üretimine yönelik olarak sürdürülmektedir. Bu da; ilçenin arıcılık faaliyetlerinin ekonomik işletmecilik prensiplerine uygun olarak yapılmadığını göstermektedir. İlçenin zengin çiçek flora yapısına sahip çayır-mera alanlarında uygun arı konaklatılması halinde 10.000 arı kolonisi ile arıcılık faaliyetinin sürdürülebileceği yapılan bir çalışma ile hesaplanmıştır. İlçede yıllık bal üretimi ise 35 – 40 ton kadardır.

 

Posof ilçesinde zengin çayır-mera alanlarında doğal olarak yetişmekte olan yonca, korunga, üçgül, geven, ballıbaba, hindiba ve daha birçok nektar ve polen kaynağı bitkilerden üretilmekte olan çiçek balları oldukça iyi kalitededir. Posof ilçesinde üretilmekte olan kaliteli 2000-3000 adet ana arılar İlçemiz veya İlimiz dışındaki talep sahiplerine satılmaktadır.

 

Posof Köyleri

 

Ardahan Posof’un 1 mahallesi 49 Köyü, bulunmaktadır.

 

Mahalleleri

 

Doğrular Mahallesi, Merkez Mahallesi.

 

Köyleri

Akballı Köyü, Alabalık Köyü, Alköy Köyü, Arılı Köyü, Armutveren Köyü, Asmakonak Köyü, Aşıküzeyir Köyü, Aşıkzülali Köyü, Balgözü Köyü, Baykent Köyü, Binbaşıeminbey Köyü, Çakırkoç Köyü, Çambeli Köyü, Çamyazı Köyü, Çayırçimen Köyü, Demirdöver Köyü, Derindere Köyü, Erim Köyü, Gönülaçan Köyü, Gümüşkavak Köyü, Günbatan Köyü, Günlüce Köyü, Gürarmut Köyü, İncedere Köyü, Kaleönü Köyü, Kalkankaya Köyü, Kayınlı Köyü, Kırköy Köyü, Kolköy Köyü, Kopuzlu Köyü, Kumlukoz Köyü, Kurşunçavuş Köyü, Özbaşı Köyü, Sarıçiçek Köyü, Sarıdarı Köyü, Savaşır Köyü, Söğütlükaya Köyü, Süngülü Köyü, Sütoluk Köyü, Taşkıran Köyü, Türgözü Köyü, Uğurca Köyü, Uluçam Köyü, Yaylaaltı Köyü, Yeniköy Köyü, Yolağzı Köyü, Yurtbaşı Köyü,Yurtbekler Köyü’dür.

 

T.C  ARDAHAN BELEDİYESİ

Adres: Kaptanpaşa Mah. İnönü Cad. No:27 Merkez / Ardahan

Mail: ardahanbelediyesi@ardahan.bel.tr

Telefonları: +90 (478) 211 30 52

+90 (478) 211 45 24

 

T.C. ARDAHAN VALİLİĞİ

Adres: Karagöl Mahallesi, Kongre Cd. No:67/1 Ardahan

Mail: ardahan@icisleri.gov.tr

Telefon: +90 478 211 30 02

Etiketler

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.

Yorum Yaz